خبرنامه/ژورنال روزانه ایران و جهان
01-05-2026
بخش خبر و تحلیل خبر
9 بار خواندە شدە است
بە اشتراک بگذارید :
جمعه 11 اردیبهشت ۱۴۰۵- 1 می 2026
ایرنا: متن پیشنهاد تازۀ ایران برای از سرگیری مذاکرات با آمریکا به پاکستان داده شده است
عکس آرشیوی؛ اسلامآباد پایتخت پاکستان، سهشنبه ۲۱ آوریل ۲۰۲۶ (AP Photo/Anjum Naveed)
خبرگزاری ایرنا، وابسته به جمهوری اسلامی ایران اعلام کرده است که این کشور یک پیشنهاد جدید برای از سرگیری مذاکرات با ایالات متحده ارائه کرده است تا به جنگ بهطور پایدار پایان دهد.
بر اساس این گزارش، «جمهوری اسلامی شامگاه پنجشنبه متن آخرین پیشنهاد خود را به پاکستان، میانجی در گفتوگوها با ایالات متحده، منتقل کرده است».
تا کنون جزییات این پیشنهاد اعلام نشده است.
این در حالی است که تنها یک دور گفتوگو در ۱۱ آوریل، میان ایران و آمریکا در پاکستان برگزار شد که به نتیجه نرسید. در همین حال، تنگۀ هرمز همچنان توسط نیروهای مسلح ایران بسته نگه داشته شده و واشنگتن نیز محاصره بنادر ایران را ادامه میدهد.
تهران اوایل همین هفته نیز پیشنهاد دیگری ارائه کرده بود که از سوی دونالد ترامپ رئیس جمهوری آمریکا رد شد. بر اساس گزارشی که اکسیوس منتشر کرده بود ایران در این پیشنهاد خواسته بود بررسی پرونده هستهای را به زمان دیگری موکول شود.
۱. دیپلماسی در لبه تیغ: پارادوکس پیشنهاد تهران و تهدید ترامپ
💥 نرمش در برابر محاصره؛ آیا تهران از «خط قرمزها» عبور کرده است؟
واشینگتن/اسلامآباد – روزنامه «والاستریتجورنال» در گزارشی تکاندهنده که فضای سیاسی را تحت تأثیر قرار داده، پرده از پیشنهاد جدید و منعطف تهران به واشینگتن برداشته است. بر اساس این گزارش، جمهوری اسلامی که پیشتر «رفع کامل محاصره دریایی» را پیششرط هرگونه گفتگو میدانست، اکنون در یک عقبنشینی آشکار، اعلام کرده است که حاضر است همزمان با دریافت تضمینهایی مبنی بر پایان حملات، درباره حساسترین موضوعات از جمله «امنیت ناوبری در تنگه هرمز» و «ابعاد فنی برنامه هستهای» پشت میز مذاکره بنشیند.
تحلیل راهبردی: این تغییر موضع نشاندهنده آن است که استراتژی «فشار حداکثری ۲» ترامپ و محاصره بنادر، گلوی اقتصاد ایران را بیش از هر زمان دیگری فشرده است. ایران پیشنهاد داده که این گفتگوها اوایل هفته آینده در پاکستان (به عنوان میانجی اصلی) آغاز شود. اما پاسخ ترامپ، سرد و ناامیدکننده بود. او با حضور در محوطه کاخ سفید، صراحتاً اعلام کرد که از این پیشنهاد «راضی» نیست.
عکس آرشیوی؛ کاخ سفید، ۱ آوریل ۲۰۲۶ (AP Photo/Julia Demaree Nikhinson)
دوگانه ترامپ؛ توافق یا بمباران: رئیسجمهور آمریکا با ادبیاتی که یادآور روزهای پیش از درگیریهای بزرگ است، گفت: «ما دو گزینه داریم: یا یک توافق که من را کاملاً راضی کند، یا بمباران شدید که کار را برای همیشه تمام کند.» ترامپ مدعی شد که رهبری در ایران دچار «ناهماهنگی شدید» است و چندین گروه قدرت در تهران سازهای مختلفی میزنند. این تحلیل ترامپ نشان میدهد که واشینگتن به دنبال بهرهبرداری از شکافهای داخلی در ساختار قدرت ایران است تا امتیازات بیشتری در مذاکرات تلفنی و حضوری کسب کند.
*****
یک مقام آمریکایی: ناو جرالد فورد خاورمیانه را ترک کرده است
عکس آرشیوی؛ ناو یواساس جرالد آر. فورد، ۲۲ ژوئیه ۲۰۱۷ (AP Photo/Carolyn Kaster)
یک مقام آمریکایی روز جمعه ۱ مه، اعلام کرد یکی از سه ناو هواپیمابر آمریکایی مستقر در خاورمیانه این منطقه را ترک کرده است.
به گفتۀ این مقام، ناو هواپیمابر یواساس جرالد آر. فورد، که در چارچوب جنگ با ایران در خاورمیانه مستقر شده بود، اکنون منطقه را ترک کرده است و در حال حاضر دو ناو دیگر همچنان در منطقه حضور دارند.
این ناو که بزرگترین ناو هواپیمابر جهان است، فعلا در محدودۀ فرماندهی آمریکا در اروپا قرار دارد. این مقام آمریکایی همچنین گفته است علاوه بر ناو یواساس آبراهام لینکلن و ناو یواساس جرج اچ. دبلیو. بوش، حدود ۲۰ کشتی نیروی دریایی آمریکا نیز همچنان در خاورمیانه مستقر هستند.
۲. پرونده ویژه حقوق بشر: نبرد برای زندگی در سلولهای زنجان
🚑 نرگس محمدی؛ وقتی صدای صلح در بخش مراقبتهای ویژه طنینانداز میشود
زنجان – خبر انتقال اورژانسی نرگس محمدی، برنده جایزه صلح نوبل، به بخش CCU بیمارستان زنجان، بار دیگر توجه جهانی را به وضعیت فاجعهبار زندانهای ایران معطوف کرد. گزارشها حاکی از آن است که وی بر اثر فشار خون شدید و نوسانات قلبی، دو بار بهطور کامل هوشیاری خود را از دست داده است.
جزئیات بحران: بنیاد نرگس محمدی فاش کرده است که با وجود ۱۳۰ روز بازداشت در شرایط سخت و هشدار صریح پزشکی قانونی مبنی بر ضرورت «تعلیق حکم» به دلیل حمله قلبی پیشین در فروردینماه، مقامات قضایی با لجاجتی مرگبار از درمان او جلوگیری کرده بودند. این وضعیت، مصداق بارز «شکنجه سفید» و تلاش برای حذف فیزیکی منتقدان در سایه اخبار جنگ است. وکیل او، مصطفی نیلی، وضعیت را «بحرانی» توصیف کرده و خواستار مداخله فوری نهادهای بینالمللی شده است
.
بازداشت خواهران یک زندانی سیاسی اعدامشده در ایران
خبرگزاری هرانا، ارگان خبری مجموعۀ فعالان حقوق بشر در ایران، روز جمعه ۱ مه، گزارش داد که اکرم و اعظم دانشورکار، خواهران اکبر دانشورکار، زندانی سیاسی اعدام شده، دو هفته است که توسط نیروهای امنیتی بازداشت و به زندان قرچک ورامین منتقل شدهاند.
در این گزارش ذکر شده آنها در پی مراجعات مکرر به زندان قزلحصار، پزشکی قانونی و مراجع قضایی برای تحویل پیکر برادرشان بودند که در تاریخ ۲۹ فروردین ماه بازداشت و به زندان قرچک ورامین منتقل شدند.
اتهامات مطروحه علیه این دو خواهر، اجتماع و تبانی در امنیت داخلی و اختلال در نظم عمومی عنوان شده است.
۳. تلفات در صفوف نظامی: بهای سنگین «مهندسی معکوس»
🕯️ قربانیان خاموش؛ مرگ ۱۴ عضو گردان تخریب سپاه در زنجان
در حالی که نگاهها به جبهههای مرزی است، انفجاری مهیب در زمینهای کشاورزی استان زنجان، جان ۱۴ تن از نیروهای زبده «سپاه انصارالمهدی» را گرفت. روایت رسمی حاکی از خنثیسازی «بمبهای خوشهای» عملنکرده است، اما ابعاد فاجعه فراتر از یک حادثه ساده به نظر میرسد.
فرضیه مهندسی معکوس: برخی منابع نزدیک به نهادهای نظامی مدعی شدهاند که این افراد نه صرفاً برای پاکسازی، بلکه برای جمعآوری قطعات حساس موشکها و بمبهای پیشرفته آمریکایی-اسرائیلی به منطقه اعزام شده بودند. هدف، انتقال این بقایا به مراکز تحقیقاتی برای «مهندسی معکوس» بوده است. کشته شدن همزمان ۱۴ متخصص تخریب، ضربهای جبرانناپذیر به ساختار فنی سپاه در منطقه شمالغرب محسوب میشود و نشاندهنده پیچیدگی و قدرت تخریبی تسلیحات نسل جدید است که حتی در حالت «عملنکرده» نیز مرگبار هستند.
۴. تروریسم مالی و انزوای منطقهای
🛡️ صرافیها در خط مقدم؛ شریانهای مالی ایران زیر تیغ خزانهداری
وزارت خزانهداری آمریکا در یک حمله جراحیگونه اقتصادی، شبکه صرافیهای ایرانی را که وظیفه تبدیل درآمدهای نفتی (عمدتاً یوآن چین) به ارزهای قابل استفاده برای نیروهای نظامی را بر عهده داشتند، فلج کرد. اسکات بسنت، وزیر خزانهداری، با صراحت ایران را «سرِ مار» توصیف کرد و از قطع شریانهای مالی خبر داد. این اقدامات، همزمان با مسدودسازی ۳۴۴ میلیون دلار رمزارز، عملاً «بانکداری سایه» ایران را با بنبست مواجه کرده و جهش دلار به کانالهای بیسابقه را تسریع بخشیده است.
🇦🇪 تنش با ابوظبی؛ پایان عصر اعتماد در خلیج فارس
انور قرقاش، مشاور ارشد اماراتی، با انتشار پیامی تند، عملاً راه را بر هرگونه میانجیگری منطقهای بست. او تأکید کرد که پس از حملات اخیر ایران به همسایگان، امارات دیگر به هیچ تعهد یکجانبهای از سوی تهران درباره «تنگه هرمز» اعتماد نخواهد کرد. این اظهارات نشاندهنده شکلگیری یک اجماع منطقهای علیه تهران است که حتی فراتر از تحریمهای آمریکا، ایران را در جغرافیای خود منزوی میکند.
۵. ورزش و سیاست: تقابل در مستطیل سبز
⚽️ جام جهانی ۲۰۲۶؛ نبرد بر سر پرچم و اعتبار
مهدی تاج، رئیس فدراسیون فوتبال، پس از دیپورت تحقیرآمیز از کانادا، اکنون جبهه جدیدی را علیه فیفا گشوده است. او با متهم کردن مقامات فیفا به «رعایت دستورات آمریکا»، شرط حضور ایران در مسابقات خاک آمریکا را اهتزاز انحصاری پرچم رسمی جمهوری اسلامی دانست.
چالش ویزا و سپاه: در حالی که اینفانتینو بر حضور ایران تأکید دارد، دولت آمریکا صراحتاً اعلام کرده است که از ورود افراد دارای سابقه در سپاه پاسداران جلوگیری میکند. این بنبست دیپلماتیک-ورزشی میتواند حضور ایران در بزرگترین رویداد فوتبالی جهان را که قرار است کمتر از دو ماه دیگر آغاز شود، در هالهای از ابهام قرار دهد.
اکسون موبیل؛ کاهش ۴۵ درصدی سود خالص در سهماهه نخست
یکی از ورودیهای مجتمع پالایشگاهی بیتاون متعلق به شرکت اکسونموبیل، در بیتاون ایالت تگزاس، ۲۶ مارس ۲۰۰۴ (AP Photo/David J. Phillip)
اکسون موبیل، یکی از بزرگترین شرکتهای گاز و نفت جهان، روز جمعه ۱ مه، اعلام کرد که سود خالص این شرکت در سهماهۀ نخست سال نسبت به مدت مشابه سال قبل ۴۵٫۷۸ درصد کاهش یافته است؛ کاهشی که ناشی از عوامل استثنایی مرتبط با اثرات زمانی و تا حدی نیز جنگ در خاورمیانه بوده است.
بر اساس بیانیۀ این شرکت، در فاصلۀ ژانویه تا مارس، اکسون موبیل به درآمدی معادل ۸۵٫۱۴ میلیارد دلار دست یافته که نسبت به سال قبل ۲٫۴۲ درصد افزایش نشان میدهد. با این حال، سود خالص آن به ۴٫۱۸ میلیارد دلار رسیده، در حالی که این رقم در سال گذشته ۷٫۷۱ میلیارد دلار بود. بدون در نظر گرفتن عوامل استثنایی، سود خالص شرکت به ۸٫۸ میلیارد دلار میرسد.
کاهش قیمت نفت پس از پیشنهاد جدید ایران برای از سرگیری مذاکرات با آمریکا
پس از آنکه ایران پیشنهاد جدیدی برای از سرگیری مذاکرات با آمریکا ارائه کرد قیمت نفت روز جمعه ۱ مه، وارد محدوده منفی شد.
امروز خبرگزاری ایرنا گزارش داد که جمهوری اسلامی شامگاه پنجشنبه متن آخرین پیشنهاد خود را به پاکستان به عنوان میانجی در گفتوگوها با ایالات متحده منتقل کرده است که باعث افت قیمتها در بازار انرژی شد.
حدود ساعت ۱۳:۱۰ به وقت گرینویچ، بهای هر بشکه نفت خام وست تگزاس اینترمدیت برای تحویل در ماه ژوئن با کاهش ۱٫۹۶ درصدی به ۱۰۳٫۰۱ دلار رسید.
همچنین قیمت هر بشکه نفت برنت دریای شمال برای تحویل در ماه ژوئیه ۰٫۳۹ درصد کاهش یافت و به ۱۰۹٫۹۷ دلار رسید.
در ابتدای معاملات، هر دو شاخص بهدلیل بدبینی نسبت به بازگشایی تنگۀ هرمز، در شرایطی که بسیاری از بازارها به مناسبت اول ماه مه تعطیل بودند، در محدودۀ مثبت قرار داشتند و نفت برنت افزایش اندکی را نشان میداد، هرچند روز قبل با قیمت بالاتری یعنی ۱۱۴٫۰۱ دلار در هر بشکه بسته شده بود.
شرکت نفت هند از افزایش قیمت گاز مایع و نفت سفید در این کشور خبر داد
یک توزیعکننده دولتی انرژی در هند اعلام کرده است که این کشور روز جمعه در پی تنشهای مربوط به تأمین انرژی ناشی از جنگ در ایران، قیمت گاز مایع (LPG) تجاری و نفت سفید برای شرکتهای بینالمللی را افزایش داده است.
شرکت نفت هند (IOCL)، بزرگترین شرکت بازاریابی انرژی در این کشور، اعلام کرد: «قیمت کپسولهای گاز مایع فله و مصرف تجاری بازنگری شده است».
بر اساس جدول قیمتهای شرکت نفت هند، بهای یک کپسول ۱۹ کیلوگرمی گاز مایع برای مصارف تجاری ۹۹۳ روپیه، حدود ۱۰٫۵۰ دلار افزایش یافته است؛ یعنی افزایشی نزدیک به ۴۸ درصد در پایتخت، هرچند قیمتها بسته به شهر و مالیاتهای محلی متفاوت است.
این افزایش شدید به ویژه رستورانها را تحت تأثیر قرار خواهد داد؛ بسیاری از آنها از زمان آغاز جنگ در خاورمیانه فعالیت خود را کاهش دادهاند.
شرکت نفت هند همچنین اعلام کرد که قیمت سوخت هواپیما برای پروازهای بینالمللی نیز افزایش یافته است.
بر اساس فهرست قیمتهای این شرکت، بهای نفت سفید در دهلی حدود ۵ درصد افزایش یافته است.
۶. بخش ویژه: اول ماه می؛ کارگران در منگنه جنگ
🚩 روز جهانی کارگر تحت سایه دلار ۱۸۲ هزار تومانی
امروز، اول ماه می، در حالی فرا میرسد که طبقه کارگر ایران با پدیدهای به نام «فقر مطلق شاغلین» روبروست. تورم ناشی از محاصره دریایی و تحریم صرافیها، سفره کارگران را به کوچکترین اندازه خود در تاریخ معاصر رسانده است.
- مطالبات صنفی: کارگران در زنجان، اصفهان و خوزستان در حالی این روز را گرامی میدارند که بسیاری از همکارانشان (مانند نیروهای بخش تخریب و خدمات) در محیطهای پرخطر و بدون پوشش بیمهای کافی جان خود را از دست میدهند. اول ماه می ۲۰۲۶، نه روز جشن، بلکه روز اعتراض به ساختاری است که هزینههای تنشزایی سیاسی را از جیب کارگر پرداخت میکند.
- روز جهانی کارگر؛ نه گفتن به «هزینههای جنگ» ترامپ از موضوعات اصلی تظاهرات امسال
- روز جهانی کارگر درحالی فرا رسیده که به گفته فعالان اتحادیههای کارگری، قدرت خرید کارگران از جنگ جاری خاورمیانه متاثر شده و هزینههای زندگی آنان نیز افزایش یافته است. کنفدراسیون اتحادیههای کارگری اروپا میگویند که کارگران حاضر به پرداخت «هزینههای جنگ» دونالد ترامپ در خاورمیانه نیستند. در آمریکا نیز فعالان مخالف سیاستهای دونالد ترامپ درحال برنامهریزی راهپیمایی و تحریم هستند...
- سایه جنگ ایران بر راهپیمایی روز کارگر؛ از درگیری با پلیس در فیلیپین تا بازداشت معترضان در ترکیه
- همزمان با روز جهانی کارگر و مطابق معمول هر ساله گروههایی از مردم و کنشگران صنفی و کارگری در کشورهای مختلف به خیابان آمدند و تجمع و راهپیمایی بر پا کردند؛ رویدادی که در بعضی کشورها تا نیمروز جمعه درگیری با پلیس، بازداشت و حواشی دیگر را به همراه داشت.
- از بامداد روز جمعه یکم مه (۱۱ اردیبهشت) راهپمایی روز کارگر در کشورهای آسیایی از جمله تایوان، کره جنوبی و پاکستان برگزار شد.
- شماری از شهروندان و کنشگران کارگری و اجتماعی و نیز هواداران گروههای چپگرا در عراق نیز به خیابان آمدند و شعار سر دادند.
تظاهرات روز کارگر در پاکستان AP Photo
- در اندونزی کارگران خواستار حذف قوانین برونسپاری، افزایش حداقل دستمزد و حمایت از کارگران خانگی و کارگران مهاجر در خارج از کشور شدند.
- گسترش و طولانی شدن جنگ ایران وضعیت کارگران اندونزی را نیز تحت تأثیر قرار داده زیرا یافتن مواد اولیه بهویژه مواد اولیه پلاستیکی در این کشور روزبهروز دشوارتر و گرانتر میشود.
تظاهران روز کارگر در عراق AP Photo
- درگیری در فیلیپین
- در جریان راهپیمایی روز جهانی کارگر در مانیل، پایتخت فیلیپین، راهپیمایان در نزدیکی سفارت آمریکا با پلیس درگیر شدند؛ اعتراضاتی که تحت تأثیر مستقیم پیامدهای اقتصادی جنگ ایران شکل گرفت.
- معترضان با اشاره به افزایش هزینههای انرژی و کاهش قدرت خرید، خواستار افزایش دستمزدها، کاهش مالیاتها و مهار قیمت نفت شدند.
تظاهرات روز کارگر در فیلیپین AP Photo
همزمان، نقش آمریکا در جنگ ایران هدف انتقاد شدید قرار گرفت و گروه «کیلوسانگ مایو اونو» با دادن شعار علیه دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل و فردیناند مارکوس، رئیس جمهور فیلیپین همزمان به جنگ در خاورمیانه و فشارهای اقتصادی بر کارگران اعتراض کردند.
🖋️ جمعبندی و چشمانداز
ایرانِ امروز در میانه یک «تعلیق بزرگ» قرار دارد. از یک سو پیشنهادهای بیسابقه برای مذاکره از سوی تهران روی میز است و از سوی دیگر، ماشین جنگی آمریکا و فشار اقتصادی خزانهداری لحظهای متوقف نمیشود. وضعیت وخیم نرگس محمدی در زندان و کشته شدن نیروهای سپاه در زنجان، دو روی یک سکه هستند: سکهای که بهای سنگین تنشهای داخلی و خارجی را نشان میدهد.
رصدنامه شورا هشدار میدهد که بدون یک توافق سریع و همهجانبه یعنی تسلیم رژیم در برابر طرف مقابل و عقب نشینی در مقابل مردم و توقف ماشین اعدام و سرکوب و پاسخ به داخواهان و معترضان از طریق آزادی بدون قید و شرط کلیه زندانیان سیاسی ، فشار ناشی از دلار ۱۸۲ هزار تومانی و انزوای دیپلماتیک، میتواند منجر به فروپاشی لایههای اجتماعی شود که پیشدرآمد آن را در ناآرامیهای صنفی روز کارگر شاهد هستیم.