شش عاملی که محاسبات ترامپ در مورد ایران را شکل می دهد

از افزایش نیروهای نظامی آمریکا در منطقه گرفته تا عدم محبوبیت فزاینده ترامپ در داخل، عوامل متعددی می تواند بر تصمیم او در مورد حمله یا عدم حمله تأثیر بگذارد.

رویترز-المجله

برایان کاتولیس چهارشنبه ۸ بهمن ۱۴۰۴ برابر با ۲۸ ژانویه

هیچ کس واقعا نمی داند که دونالد ترامپ در هفته های آینده در نهایت در مورد ایران چه تصمیمی خواهد گرفت - شاید حتی خود ترامپ هم نداند. اما برای رئیس‌جمهور ایالات متحده که به غیرقابل پیش‌بینی بودن خود می‌بالد، موفقیت سیاست خارجی کلی او در بهترین حالت، مشکوک است. در حالی که ترامپ در اولین سال ریاست‌جمهوری خود چند پیروزی در صحنه جهانی کسب کرده است، اما با شکست مواجه شده است. از جنگ اوکراین تا جنگ جهانی تعرفه او، حکم هنوز صادر نشده است.

نبرد ترامپ با ایران نیز در این دسته قرار می گیرد. اینکه آیا یک جنگ همه جانبه، یک حمله تاکتیکی سر بریدن، یا دور دیگری از مذاکرات وجود خواهد داشت، هر کسی حدس می‌زند. اما به نظر می رسد آمریکا آماده انجام این کار است چیزی علیرغم اینکه ترامپ به ظاهر از تهدیدات خود عقب نشینی کرد که همین چند هفته پیش زمانی که از معترضان ایرانی خواست «موسسات شما را تصرف کنند» و قول داد که «کمک در راه است».

از آن زمان، ترامپ مجموعه گزینه‌های خود را در مورد ایران گسترش داده است و درها را به روی دیپلماسی باز نگه می‌دارد و همچنین قدرت شلیک نظامی بیشتری را به سمت خاورمیانه، از جمله ناو هواپیمابر یو اس اس لینکلن و چندین کشتی جنگی همراه، ارسال کرده است. ترامپ از مشاوران نظامی خود "گزینه های قاطع" خواست، درست همانطور که استیو ویتکاف، فرستاده ارشد او در خاورمیانه در اوایل ماه جاری در داووس سوئیس اشاره کرد که ایالات متحده همچنان به دنبال نوعی مسیر دیپلماتیک با ایران است.

در زیر چندین عامل وجود دارد که می‌تواند بر این که ترامپ در نهایت چه جهتی را در پیش خواهد گرفت، تأثیر بگذارد یا سرنخ‌هایی ارائه دهد.

1. تقویت نظامی آمریکا در منطقه

این واقعیت که ترامپ در زمانی که دولت او به تازگی اسناد استراتژی امنیت ملی و استراتژی دفاع ملی خود را منتشر کرده است، قدرت شلیک نظامی بیشتری را به خاورمیانه ارسال کرده است که نشان می دهد ایالات متحده باید منابع و تعهدات خود در خاورمیانه را برای تمرکز بر نیمکره غربی کاهش دهد، این گمانه زنی را تقویت می کند که حمله به ایران قریب الوقوع است.

نیروی آتش اضافی ارسال شده به خاورمیانه در این ماه می تواند به سادگی یک تاکتیک مذاکره باشد، یا می تواند منادی برای اقدام نظامی در آینده باشد، همانطور که در اوایل این ماه نیروهای ویژه آمریکا، رئیس جمهور ونزوئلا، نیکلاس مادورو را دستگیر کردند. اما در صورتی که ایالات متحده انجام می دهد اعتصاب، انتظار تکرار چندین دهه عملیات زمینی نظامی در عراق و افغانستان را نداشته باشید.

با توجه به آسیب پذیری پرسنل و دارایی های نظامی ایالات متحده که در مناطقی مانند اسرائیل، سوریه، عراق و چندین کشور خلیج فارس در سراسر منطقه پراکنده شده اند، احتمال این که یک حمله از نظر دامنه محدود باشد، بیشتر است. برای آن ایران بعد از محدود کردن حملات خود در طول جنگ 12 روزه سال گذشته به اسرائیل، این بار قول داده است که به شدت پاسخ دهد.

1. کانال های دیپلماتیک آمریکا با جمهوری اسلامی

مذاکره کنندگان آمریکایی در چندین دور از مذاکرات به میزبانی عمان در مسقط و رم بهار گذشته مستقیماً با ایران دیدار کردند تا در مورد برنامه هسته ای ایران که در آستانه جنگ 12 روزه به کانون اصلی و نقطه مناقشه تبدیل شده بود، گفتگو کنند. با این حال، در میانه مذاکرات، اسرائیل به ایران حمله کرد که منجر به کسری اعتماد شدید از سوی ایران در مورد اینکه آیا ایالات متحده در مورد دیپلماسی جدی است یا خیر.

قطر یک واسطه کلیدی در پایان دادن به آن جنگ بود. مشخص نیست این بار کانال های دیپلماتیک فعال هستند یا خیر، اما این واقعیت که هیچ نشانه ظاهری از تماس وجود ندارد نگران کننده است. دیپلماسی تنها در صورتی کار می کند که یک کشور به جای اینکه فقط در مورد آن صحبت کند، واقعاً وارد تعامل شود.

فشار از سوی متحدان خلیج فارس می‌تواند بر تصمیم ترامپ برای محدود کردن دامنه حمله احتمالی یا عدم انجام آن تأثیر بگذارد.

1. متحدان منطقه ای آمریکا

در حالی که اسرائیل مشتاق حمله آمریکا به ایران است، چندین کشور عربی خلیج فارس، از جمله عربستان سعودی، به دنبال راه دیگری برای کاهش تنش با ایران هستند. همین هفته، امارات متحده عربی به صراحت اعلام کرد که با استفاده از حریم هوایی این کشور برای حمله به ایران مخالف است. فشار از سوی متحدان خلیج فارس می‌تواند بر تصمیم ترامپ مبنی بر محدود کردن دامنه حمله احتمالی و یا عدم انجام آن تأثیر بگذارد.

1. مردم ایران

علیرغم شجاعت مردم ایران در ایستادگی در برابر رژیم خود، این واقعیت که ترامپ پس از گفتن «کمک در راه بود» عقب‌نشینی کرد، می‌تواند شهروندان را از حضور مجدد در خیابان‌ها منصرف کند، به‌ویژه با توجه به سرکوب وحشیانه‌ای که متحمل شده‌اند و برخی گزارش‌ها از کشته شدن هزاران نفر می‌دهند.

علاوه بر این، روند اقدام ایالات متحده در ونزوئلا - یعنی "تسخیر" مادورو در حالی که رژیم چاویسمو را دست نخورده باقی می گذارد - می تواند ایرانیان را از سناریوی مشابهی نگران کند که در آن ترامپ به بهای مردمش با تهران معامله می کند. این به علاوه این واقعیت که ترامپ حقوق بشر را در دستور کار کلی خود در جهان و در داخل نیز کاهش داده است، باید به ایرانیانی که امیدوار به کمک هستند، توقف کند.

1. رژیم ایران

اینکه تهران چگونه به فشارها، تهدیدها و هرگونه اقدام دیپلماتیک احتمالی ترامپ پاسخ می‌دهد، گویا خواهد بود. ناظران به دنبال هرگونه نشانه ای از شکاف در صفوف رژیم، به ویژه در میان کسانی که مسئول نیروهای امنیتی هستند، خواهند بود.

1. افکار عمومی آمریکا

با گذشت یک سال از دور دوم ریاست جمهوری ترامپ، محبوبیت ترامپ به شدت کاهش یافته است. اگر او بر این باور است که حمله به ایران می تواند محبوبیت او را افزایش دهد، زیرا زمانی که مادورو را "به اسارت گرفت" یک جهش ناگهانی داشت، این می تواند بر روند اقدامات او تأثیر بگذارد. او همچنین می‌تواند تمایل بیشتری به حمله به ایران به‌عنوان راهی برای منحرف کردن توجه از پوشش رسانه‌ای منفی حملات ICE یا در صورت انتشار فایل‌های اپشتین بیشتر داشته باشد.

ترامپ در پایان به صراحت گفته است که تنها نیرویی که می تواند جلوی او را بگیرد «اصول اخلاقی خودش» است. آنچه بعدا اتفاق می افتد حدس هر کسی است، اما به نظر می رسد شاخص ها به نوعی حمله قریب الوقوع به ایران اشاره می کنند.

دیدگاه و نظرات ابراز شده در این مقاله لزوماً سیاست یا دیدگاه گرایش کمونیسم شورایی  را بازتاب نمی دهد.